„Tragovi u 30 slika“ – sećanje na somborske Jevreje čijih potomaka gotovo da nema

U Somboru se Jevreji pominju od kraja 18. veka. Jevrejske porodice su u to vreme mogle da naseljavaju samo periferiju grada. Uprkos otporu somborskih trgovaca i zanatlija, tokom 19. veka naseljeni su i u samo gradsko jezgro. Neke od najpoznatijih porodica su Haj, Hercog, Grosberger, Lebović.

"Izložba zapravo prati porodice koje su ostavile različit, dakle, i kulturni, ali i privredni, odnosno ekonomski značaj na sam grad toga doba, odnosno, njihov rad u određenim udruženjima tada, da li humanitarnim", navela je  viši kustos etnolog Ljubica Bačić.

Jevreji su se najčešće bavili zanatstvom, trgovinom, proizvodnjom sapuna, bankarstvom. Neke od najpoznatijih zgrada u Somboru bile su u vlasništvu uglednih jevrejskih porodica. O istoriji somborskih Jevreja govori istoimena knjiga nadrabina dr Simona Gutmana, napisana na mađarskom jeziku.

"Nadam se da ćemo imati saradnju, ili sa Jevrejskom opštinom Sombor, ili će grad uvideti, ili Ministarstvo, ili već neko, da prepozna značaj ove knjige i da bude prevedena na srpski jezik, jer je zaista puna različitih podataka koje možemo da koristimo u daljim istraživanjima", kaže Bačićeva.

Ulaskom mađarskih okupatora u Sombor 1941. godine, počeo je teror nad Jevrejima. Odvođeni su u radne logore iz kojih se većina nije vratila.

Početkom 20. veka u Somboru je živelo 140 jevrejskih porodica. Početkom Drugog svetskog rata u Somboru je živelo 1200 Jevreja. Tokom Drugog svetskog rata, čak 90 procenata Jevreja je stradalo u nacističkim logorima.

Izložba "Tragovi u 30 slika" je sećanje na somborske Jevreje, čijih potomaka skoro da više i nema.

(Radio-televizija Srbije)

Напишите коментар